Sürgülü Potansiyometre: Mikser Düğmesi

Sürgülü potansiyometre, döner potansiyometrenin doğrusal kardeşidir. Elektriksel olarak ikisi aynı işi yapar: bir gerilim bölücü kurar ve fırçanın konumuna göre çıkış gerilimini değiştirir. Fark, insanla kurduğu ilişkidedir.

Neden sürgü tercih edilir?

1. Konum gözle okunur: Bir ses masasında on kanalın seviyesini tek bakışta görürsünüz. Döner düğmelerde bunun için her birinin ucuna bakmak gerekir.
2. Karşılaştırma kolaydır: Yan yana duran sürgüler bir grafik gibi okunur; hangisinin yüksek olduğu apaçıktır.
3. İki elle kullanılabilir: Birden çok sürgüyü aynı anda hareket ettirmek, döner düğmelerden çok daha kolaydır.

Bu yüzden ses mikserlerinde, ışık masalarında ve ekolayzerlerde neredeyse her zaman sürgü kullanılır.

Bağlantı ve okuma

Bağlantı döner potansiyometreyle birebir aynıdır: iki uç 5V ve GND'ye, orta uç analog pine. Okunan değer yine 0–1023 aralığındadır.

Sürgülünün pratikte küçük bir farkı vardır: hareket mesafesi uzun olduğu için çözünürlüğü daha iyi hissettirir. Aynı 1024 kademe, altmış milimetrelik bir yola yayıldığında parmakla ince ayar yapmak kolaylaşır.

Motorlu sürgüler

Profesyonel ses masalarında sürgülerin içinde küçük motorlar bulunur: bir kayıt geri çağrıldığında sürgüler kendiliğinden yerlerine gider. Böylece fiziksel konum ile yazılımdaki değer birbirinden ayrılmaz.

Bu, motorsuz sürgülerin bilinen sorununa işaret eder: yazılımda değeri değiştirirseniz sürgü hâlâ eski yerinde durur ve kullanıcıya yalan söyler. Küçük projelerde bunun çözümü, değeri yalnız sürgüden değiştirmeye izin vermektir.

Nerede kullanılır?

Ses seviyesi, LED şeridin parlaklığı, motor hızı, animasyon süresi — ayarın aralık içindeki yerini görmenin değerli olduğu her yerde.

Toz ve ömür

Sürgülü potansiyometrelerin açık bir yarığı vardır ve toz doğrudan içeri girer. Zamanla ses masalarında duyulan "cıtırtı", fırçanın kirlenmiş şerit üzerinde atlamasıdır.

Projeyi kutularken sürgünün üstünü bir kapakla korumak ömrü ciddi biçimde uzatır. Temizlik gerekiyorsa kontak temizleyici sprey kullanılır; yağ değil.

Birden çok sürgüyü okumak

Beş sürgü beş analog pin ister. Uno'da altı analog giriş olduğu için sınıra çabuk gelinir. Bir analog çoklayıcı (74HC4051 gibi) tek pin üzerinden sekiz sürgüyü sırayla okumanızı sağlar; ekolayzer benzeri projelerin standart çözümü budur.

Çoklayıcı kullanırken her kanal arasına kısa bir bekleme koymak, ölçümlerin birbirine karışmasını önler.

Döner kardeşi için potansiyometre yazımıza bakabilir, HipoCodes devre simülasyonunda sürgüyü deneyebilirsiniz.